Bài 19: Trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay. Liên bang Nga và nước Mỹ từ năm 1991 đến nay

Bài giảng Lịch sử 9 về thế giới, Nga và Mỹ sau năm 1991

Bài giảng Lịch sử 9 Bài 19 kết nối sự thay đổi của trật tự thế giới sau Chiến tranh lạnh với tình hình chính trị, kinh tế Liên bang Nga và nước Mỹ. Mạch học đặt hợp tác bên cạnh cạnh tranh, xung đột và tác động tới con người. Các hoạt động đọc nguồn, phân tích dữ liệu và so sánh giúp học sinh giải thích nhận định bằng dẫn chứng.

Tên bài giữ cụm “từ năm 1991 đến nay”; nội dung giảng dạy sử dụng khung sự kiện 1991–2024. Những mốc chính trị và kinh tế được đặt trong thời gian xác định. Phần dữ liệu lịch sử có ghi riêng phiên bản và ngày tải để giáo viên phân biệt thời điểm quan sát với thời điểm cập nhật số liệu.

Bài giảng phù hợp với ai?

Bộ slide dành cho giáo viên Lịch sử 9 tổ chức hai tiết học về thế giới sau năm 1991 hoặc chọn hoạt động để ôn tập. Thầy cô có thể dùng các đoạn tư liệu trên slide để luyện phân biệt mục tiêu với kết quả, bảng GDP để rèn đọc đúng chỉ tiêu, hoặc nhiệm vụ Nga–Mỹ để tập so sánh bằng cùng tiêu chí. Phần vận dụng liên hệ cơ hội và thách thức đối với Việt Nam.

Thầy cô nhận được gì?

Một tệp PowerPoint PPTX gồm 30 slide tiếng Việt, có Notes giảng dạy trong từng slide. Kế hoạch gợi ý 2 tiết × 45 phút, tổng cộng 90 phút, với điểm dừng sau slide 15. Bài giảng gồm đọc nguồn, trao đổi cặp đôi, xử lí dữ liệu, bảng so sánh, kiểm tra cuối tiết và nhiệm vụ viết ngắn. Bài viết vận dụng thực hiện ngoài giờ; giáo viên có thể điều chỉnh nhịp độ theo lớp.

Học sinh được luyện những gì?

• Nhận biết sự kết thúc trật tự hai cực, xu hướng nhiều trung tâm và sự cùng tồn tại của hợp tác, cạnh tranh, xung đột.
• Nêu nét chính của quá trình chuyển đổi nhà nước, kinh tế Nga và những biến động chính trị, kinh tế Mỹ trong khung bài.
• Đọc nghị quyết, hiến pháp và tuyên bố chính sách có tác giả, thời điểm; xác định điều nguồn cho biết và bằng chứng cần bổ sung.
• So sánh Nga và Mỹ bằng cùng tiêu chí; đọc đúng tốc độ tăng GDP thực và vận dụng kiến thức để giải thích cơ hội, thách thức của Việt Nam.

Nội dung kiến thức được triển khai

Phần trật tự thế giới làm rõ các khái niệm hai cực, đơn cực, đa cực; vai trò của những trung tâm ảnh hưởng và các hình thức hợp tác như EU, WTO. Nội dung về xung đột gắn với chủ quyền, bảo vệ dân thường và cách sử dụng nguồn. Phần Liên bang Nga đi từ kế thừa tư cách quốc tế, Hiến pháp năm 1993, chuyển đổi kinh tế thập niên 1990 đến phục hồi, biến động và quan hệ đối ngoại.

Phần nước Mỹ tìm hiểu thể chế cộng hòa liên bang, các nhánh quyền lực, hai đảng lớn và những mốc chính trị trong khung 1991–2024. Bài học tiếp tục với mục tiêu đối ngoại, chuyển biến an ninh sau năm 2001, nền kinh tế đa dạng và các đợt suy thoái. Phần tổng kết so sánh hai nước và liên hệ Việt Nam qua các mốc gia nhập ASEAN, WTO cùng điều kiện để tận dụng cơ hội hợp tác.

Đọc tư liệu và dữ liệu có thời điểm rõ ràng

Ba hoạt động nguồn sơ cấp sử dụng đoạn diễn ý từ Nghị quyết ES-11/1 của Đại hội đồng Liên hợp quốc ngày 2/3/2022, các điều được chọn trong Hiến pháp Nga năm 1993 và tuyên bố của Bill Clinton ngày 21/7/1994. Nhãn diễn ý, chủ thể và ngày tháng được giữ rõ. Học sinh xác định nội dung văn bản, góc nhìn tác giả và nguồn bổ sung để kiểm tra việc thực hiện, không coi mọi loại văn bản có cùng thẩm quyền.

Hai hoạt động dữ liệu dùng tỷ lệ tăng GDP thực hằng năm của World Bank, đơn vị phần trăm, để xem xét Nga và so sánh Nga–Mỹ ở cùng năm. Các quan sát được chọn thuộc giai đoạn 1992–2020; bản dữ liệu WDI cập nhật ngày 8/10/2026, tải ngày 5/11/2026, được ghi rõ là chuỗi lịch sử đã điều chỉnh. Bài tập chú ý dấu âm, dương, năm, đơn vị và giới hạn khi suy luận về quy mô kinh tế hoặc đời sống từ tốc độ tăng trưởng.

Gợi ý tổ chức hai tiết học

Tiết 1, slide 1–15, triển khai xu hướng thế giới, nguồn Liên hợp quốc và chuyển đổi nhà nước, kinh tế Nga. Tiết 2, slide 16–30, hoàn thiện phần Nga bằng dữ liệu và đối ngoại, tìm hiểu Mỹ, so sánh và vận dụng với Việt Nam. Có kiểm tra cuối tiết thứ nhất và phiếu cuối bài để giáo viên nhận diện điều học sinh đã hiểu, lỗi dùng tiêu chí hoặc nhận định thiếu dẫn chứng.

Nhiệm vụ vận dụng yêu cầu viết 100–150 chữ về một cơ hội và một thách thức của Việt Nam từ thế giới sau năm 1991. Học sinh dùng mốc hoặc nguồn đã học, nêu điều kiện tận dụng cơ hội và giới hạn của bằng chứng. Có thể sử dụng phiếu in hoặc sơ đồ tương đương, không cần tài khoản hay tìm tin thời sự mới.

Notes hỗ trợ giáo viên

Notes có mục tiêu, thời lượng, bối cảnh, cách tổ chức, câu hỏi gợi mở, gợi ý trả lời, tiêu chí đánh giá và phương án hỗ trợ hoặc mở rộng. Các lưu ý phân biệt Nga với Liên Xô, xu hướng đa cực với một cấu trúc đã hoàn tất, quy định hiến pháp với thực tế và tuyên bố chính sách với kết quả. Phần dữ liệu làm rõ tốc độ tăng GDP, phạm vi năm, phiên bản thống kê và sự khác nhau giữa lịch suy thoái với mức tăng cả năm. Đáp án và tiêu chí chấm nằm trong ghi chú dành cho giáo viên.

Thiết kế và khả năng chỉnh sửa trong PowerPoint

Slide sử dụng minh họa kể chuyện nhiều lớp, chất vẽ thủ công và những cảnh học tập, lao động, kết nối có tính khái niệm. Các hình này hỗ trợ diễn giải, không được trình bày như ảnh sự kiện lịch sử. Mỗi trang chiếu là một ảnh đồ họa hoàn chỉnh, tích hợp chữ và hình; không chỉnh sửa riêng từng đoạn chữ, hình khối hoặc minh họa. Notes là văn bản chỉnh sửa được trong PowerPoint.

Bộ này là một bài giảng PPTX, không kèm worksheet, task cards hoặc teacher guide rời. Thầy cô nên mở thử file trên thiết bị sử dụng, đọc Notes và chọn cách tổ chức phù hợp trước khi dạy.

Xem trước và liên hệ nhận file

Ảnh trên trang sản phẩm là một số slide xem trước. Mua hàng liên hệ call/zalo: 0968017897 (Kim Lưu) để trao đổi và nhận file từ người bán. Trang sản phẩm không cung cấp đường dẫn tải PowerPoint tự động.